Psikoloji Öğrencileri İçin Kaynak Gösterme Rehberi: APA Temelleri
Psikoloji araştırması, bilimsel titizliği korumak ve diğer araştırmacıların katkılarını tanımak için hassas kaynak gösterme uygulamaları gerektirir. Bu kapsamlı rehber, psikoloji öğrencilerinin APA 7. baskı kaynak gösterme stili hakkında bilmesi gereken her şeyi kapsar.
Psikolojide Kaynak Göstermenin Önemi
Psikolojide kaynak gösterme, salt akademik uyumluluğun ötesinde kritik işlevlere hizmet eder. Argümanlarınızın ampirik temelini oluşturur, mevcut araştırmalara olan hakimiyetinizi gösterir ve okuyucuların psikolojik kuramların ve bulguların gelişimini takip etmesini sağlar.
Psikoloji, yeni araştırmaların onlarca yıllık önceki çalışmalar üzerine inşa edildiği kümülatif bir bilimdir. Bilişsel çelişki, çalışma belleği kapasitesi veya bağlanma kuramı üzerine bir çalışmayı kaynak gösterdiğinizde, çalışmanızı insan davranışını ve zihinsel süreçleri nasıl anladığımızı şekillendiren yerleşik paradigmalara bağlamış olursunuz.
Doğru kaynak gösterme aynı zamanda sizi intihal iddialarından korur ve psikolojik araştırmanın bütünlüğünün korunmasına yardımcı olur. Yeniden üretilebilirliğin ve şeffaflığın giderek daha fazla vurgulandığı bir alanda, titiz kaynak gösterme uygulamaları etik akademisyenliğe bağlılığınızı gösterir.
APA Stili: Psikolojinin Standardı
Amerikan Psikoloji Derneği'nin (APA) stili, psikoloji yazımının evrensel standardıdır. 2020'de yayımlanan APA 7. baskı, özellikle dijital kaynaklar için kaynak gösterme biçimlerini sadeleştiren çeşitli güncellemeler getirdi.
APA stili, okuyucuların araştırmanın ne zaman yayımlandığını hızlıca belirlemesini sağlayan bir yazar-tarih kaynak gösterme sistemi kullanır—psikoloji gibi hızla gelişen bir alanda kritik bir husustur. Biçim, açıklık, tutarlılık ve erişilebilirliği vurgular.
APA Stilinin Temel Özellikleri
- Metin içi yazar-tarih kaynak gösterme: (Smith, 2023)
- Belge sonunda asılı girintili Kaynakça sayfası
- Elektronik kaynaklar için DOI veya URL
- Makale ve kitap bölümü başlıkları için cümle düzeni
- Dergi adları ve kitap başlıkları için başlık düzeni
Psikoloji Araştırmasında Yaygın Kaynak Türleri
1. Dergi Makaleleri
Hakemli dergi makaleleri, psikolojik araştırmanın omurgasıdır. Psikoloji öğrencileri, Journal of Personality and Social Psychology, Psychological Science ve Developmental Psychology gibi yayınlardan yararlanarak dergi makalelerini diğer herhangi bir kaynak türünden daha fazla kaynak gösterir.
Biçim:
Yazar, A. A. ve Yazar, B. B. (Yıl). Makale başlığı. Derginin Adı, cilt(sayı), sayfa aralığı. https://doi.org/xx.xxx
Örnek:
Dweck, C. S. (2008). Mindset: The new psychology of success. Random House Digital.
2. Kitaplar ve Ders Kitapları
Temel ders kitapları ve akademik kitaplar, psikoloji eğitimi için gerekli kuramsal çerçeveler sağlar. Kahneman'ın "Thinking, Fast and Slow" adlı eserinden DSM-5 tanı kriterlerine kadar, kitaplar psikolojik anlayışı şekillendirir.
Biçim:
Yazar, A. A. (Yıl). Eserin başlığı: Alt başlık için de büyük harf. Yayıncı.
Örnek:
Kahneman, D. (2011). Thinking, fast and slow. Farrar, Straus and Giroux.
3. Editörlü Kitap Bölümleri
Birçok özel psikoloji konusu, editörlü ciltlerde ve el kitaplarında ele alınır. Belirli bölümleri kaynak göstermek, kesin atıf sağlar.
Biçim:
Yazar, A. A. ve Yazar, B. B. (Yıl). Bölüm başlığı. E. E. Editör (Ed.) içinde, Kitabın başlığı (ss. xx-xx). Yayıncı.
Örnek:
Baumeister, R. F., & Vohs, K. D. (2007). Self-regulation, ego depletion, and motivation. Social and Personality Psychology Compass, 1(1), 115-128.
4. Ampirik Çalışmalar ve Meta-Analizler
Meta-analizler, birden fazla çalışmadaki bulguları birleştirerek psikolojik olgular için üst düzey kanıt sağlar. Bunlar literatür taramalarında yoğun biçimde kaynak gösterilir.
5. Test Kılavuzları ve Değerlendirme Araçları
MMPI-2, WAIS-IV veya Beck Depresyon Envanteri gibi psikolojik değerlendirmeler, test geliştiricilerini ve yayıncılarını tanıyan özel kaynak gösterme biçimleri gerektirir.
Örnek:
Wechsler, D. (2008). Wechsler Adult Intelligence Scale–Fourth Edition (WAIS-IV). Pearson.
Psikoloji Araştırmasından Örnekler
Klasik Psikoloji Çalışması
Milgram'ın itaat çalışmasını kaynak gösterme:
Milgram, S. (1963). Behavioral study of obedience. The Journal of Abnormal and Social Psychology, 67(4), 371-378. https://doi.org/10.1037/h0040525
Metin içi:
(Milgram, 1963) veya Milgram (1963) gösterdi ki...
Güncel Nöropsikoloji Araştırması
Pessoa, L. (2022). The entangled brain: How perception, cognition, and emotion are woven together. Journal of Cognitive Neuroscience, 34(9), 1559-1578. https://doi.org/10.1162/jocn_a_01908
DSM-5 Tanı Kriterleri
American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed.). https://doi.org/10.1176/appi.books.9780890425596
Alana Özgü Kaynak Gösterme Zorlukları
1. İkincil Kaynaklar
Psikoloji öğrencileri klasik çalışmalarla genellikle ikincil kaynaklar aracılığıyla karşılaşır. Piaget'nin evrelerini bir ders kitabında okuduğunuzda ancak Piaget'nin özgün çalışmasını okumadığınızda, hem özgün hem de ikincil kaynağı gösterin.
Metin içi kaynak gösterme:
(Piaget, 1928, akt. Santrock, 2023)
Kaynakça (yalnızca Santrock'u gösterin):
Santrock, J. W. (2023). Life-span development (18th ed.). McGraw-Hill.
2. Birden Fazla Yazar
Psikoloji araştırması genellikle işbirlikçi ekipleri içerir. APA 7. baskı, birden fazla yazar kaynak göstermeyi sadeleştirdi: üç veya daha fazla yazar için ilk kaynak göstermeden itibaren "vd." kullanın.
Üç veya daha fazla yazar:
(Smith vd., 2024)
3. Belirli Deneyleri veya Koşulları Kaynak Gösterme
Çok çalışmalı makalelerden belirli deneylere atıfta bulunurken, metninizde hangi çalışmadan bahsettiğinizi netleştirin, ancak Kaynakça'da makalenin tamamını gösterin.
4. Çevrimiçi Psikoloji Veritabanları
PsycINFO, PubMed veya Google Scholar aracılığıyla erişilen makaleler, bir DOI mevcutsa veritabanı bilgisi gerektirmez. DOI'yi veya URL'yi son öğe olarak ekleyin.
Psikoloji Öğrencileri İçin İpuçları
1. Güncel Literatürle Başlayın
Klasik çalışmalar önemini korusa da, güncel anlayışı gösterebilmek için yakın tarihli yayınları (son 5-10 yıl) önceliklendirin. Psikoloji, yöntemlerin ve kuramların sürekli geliştiği dinamik bir alandır.
2. Mümkün Olduğunda Birincil Kaynakları Kullanın
Mümkün olduğunda, ikincil betimlemelere güvenmek yerine özgün araştırmayı okuyun ve kaynak gösterin. Bu, anlayışınızı derinleştirir ve yanlış yorumlamayı önler.
3. Sürekli Güncellenen Bir Kaynakça Listesi Tutun
Araştırma yaparken, hemen doğru biçimlendirilmiş kaynak gösterimleri oluşturun. Kaynak gösterme yönetim araçları, yazma sürecinde saatler kazandırabilir.
4. DOI'lere Dikkat Edin
Dijital Nesne Tanımlayıcıları (DOI'ler), makalelere kalıcı bağlantılardır. APA 7. baskı, mevcut olduğunda DOI'lerin https://doi.org/xx.xxxx biçiminde (sonunda nokta olmadan) eklenmesini gerektirir.
5. Yorumlama ile Doğrudan Alıntı Arasındaki Farkı Anlayın
Psikoloji yazımı, doğrudan alıntıdan çok yorumlamayı tercih eder. Araştırma bulgularını kendi sözcüklerinizle yorumlayın, alıntıları kesin tanımlar veya özellikle etkileyici pasajlar için saklayın. Hem yorumlanan hem de alıntılanan materyali her zaman kaynak gösterin.
6. Dergiye Özgü Gereksinimleri Kontrol Edin
APA stili standart olsa da, bazı psikoloji dergilerinin kendine özgü biçimlendirme tercihleri vardır. Makale göndermeden önce yazar kılavuzlarını inceleyin.
Önerilen Araçlar ve Kaynaklar
Kaynak Gösterme Yönetim Yazılımları
- Zotero: PsycINFO ve PubMed'den makale kaydetmek için güçlü tarayıcı entegrasyonuna sahip ücretsiz, açık kaynaklı araç
- Mendeley: Kaynak yönetimini PDF açıklama ve araştırma ağı oluşturma ile birleştirir
- EndNote: Üniversite kütüphaneleri tarafından sıkça sağlanan kapsamlı araç
Resmi APA Kaynakları
- Publication Manual of the American Psychological Association (7. baskı): APA stilinin kesin kılavuzu
- APA Style Blog: Sık sorulan soruları ele alır ve karmaşık kaynak gösterme senaryoları için açıklamalar sunar
- APA Style Central: Öğretici ve örneklerle abonelik tabanlı çevrimiçi öğrenme platformu
Psikoloji Araştırması İçin Veritabanları
- PsycINFO: 1800'lerden günümüze psikolojik literatürün kapsamlı veritabanı
- PubMed: Biyolojik psikoloji, sinirbilim ve klinik araştırma için gereklidir
- Google Scholar: Tam metin makaleleri bulmak ve kaynak gösterimleri takip etmek için yararlı geniş kapsamlı arama aracı
Yazma ve Kaynak Gösterme Desteği
- Purdue OWL (Online Writing Lab): APA biçimlendirme örnekleriyle mükemmel ücretsiz kaynak
- Akademik Yazma Merkezleri: Çoğu üniversite, kaynak gösterme soruları için ücretsiz danışmanlık hizmeti sunar
Kaçınılması Gereken Yaygın Hatalar
- Doğrudan alıntılar için sayfa numaralarını unutmak: APA, tüm doğrudan alıntılar için sayfa numarası gerektirir: (Smith, 2023, s. 45)
- Yanlış büyük harf kullanımı: Makale başlıkları için cümle düzeni, dergi adları için başlık düzeni kullanın
- Eksik DOI'ler: Dergi makaleleri için mevcut olduğunda her zaman DOI ekleyin
- Tutarsız yazar adları: Bir yazar bir yayında orta ad baş harfi kullanıyorsa, kaynakça listenizde tutarlılığı koruyun
- Yanlış "vd." kullanımı: Metin içi kaynak göstermede üç veya daha fazla yazar için "vd." (kısaltma noktasıyla) kullanın
Psikoloji Makaleleri İçin APA Kaynak Gösterimi Oluşturun
Psikoloji öğrencileri için tasarlanmış ücretsiz APA kaynak gösterme aracımızla zaman kazanın. Dergi makaleleri, kitaplar, tezler ve daha fazlası için kusursuz kaynak gösterimleri oluşturun. DOI, PubMed kimliğiyle arayın veya kaynak bilgilerini manuel olarak girin.